Zelfrijdende auto's, drones die leveringen doen, je vrachtwagenpark in real time volgen, chirurgie op afstand, een film downloaden in slechts enkele seconden: met zijn hogere snelheid en zijn hyperactieve netwerk zal 5G de komende jaren ons dagelijks leven radicaal veranderen.Misschien stel je je vragen bij de uitrol van het 5G-netwerk van Proximus in België of de gevolgen van 5G voor je gezondheid. Kan dit veelbelovende netwerk je gezondheid schaden?

Aanvankelijk zal 5G binnen hetzelfde frequentiebereik uitzenden als de bestaande 2G-, 3G-, 4G- en wifinetwerken. De voorbije 30 jaar werden hierover tal van studies uitgevoerd. Er werden binnen dit frequentiebereik echter geen negatieve gevolgen vastgesteld. Op langere termijn zal 5G ook worden gebruikt op zogenaamde millimetergolven, kortere golven die minder ver uitzenden en dus meer, en kleinere, antennes nodig hebben.

In alle Europese landen wordt 5G gebruikt conform de veiligheidsnormen die door internationale en onafhankelijke organisaties zijn vastgesteld. De mening van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO), een onafhankelijke organisatie, is duidelijk: er is geen bewijs dat deskundigen ervan kan overtuigen dat de technologie waarop 5G gebaseerd is gezondheidsrisico's inhoudt: 'ondanks tal van onderzoeken is er niets dat aantoont dat blootstelling aan elektromagnetische velden met een laag vermogen gevaarlijk is voor de menselijke gezondheid'. Bij Proximus spelen we hierop in door voortdurend onderzoek te doen naar nieuwe technologieën, onze klanten te informeren en hen te adviseren over de te nemen voorzorgsmaatregelen.

Blootstelling door mobiele netwerken

Om spraak, data of sms-signalen te transporteren tussen telefoontoestellen (en andere toestellen) enerzijds en mobiele antennes anderzijds, maken mobiele netwerken gebruik van radiogolven binnen specifieke frequentiebanden. Die radiogolven creëren een elektromagnetisch veld (EMV). De sterkte van dit veld is gebonden aan strenge regels en wordt gemeten om te verzekeren dat ze aan de wettelijke voorschriften voldoet. De blootstelling aan radiogolven, zoals die welke worden geproduceerd door mobiele netwerken, maar ook door alle elektrische apparaten, wordt geregeld door normen vastgelegd door onafhankelijke wetenschappelijke instanties, zoals de International Commission on Non-Ionizing Radiation Protection (ICNIRP), die deze normen vastleggen op basis van uitgebreide beoordelingen van wetenschappelijk bewijsmateriaal. De door de ICNIRP vastgelegde limieten en normen worden door de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) aanbevolen voor toepassing in alle landen en omvatten brede veiligheidsmarges. 2G-, 3G-, 4G- en 5G-uitrustingen, of het nu gaat om mobiele toestellen of basisstations, moeten allemaal aan dezelfde veiligheidsvereisten voldoen.

Daarom zal het vermogen van de radiosignalen die door 5G-radioapparatuur worden uitgezonden even hoog of lager liggen dan het vermogen dat in minder recente netwerken werd gebruikt. De 5G-apparatuur werd ontworpen en getest om te voldoen aan de vastgelegde blootstellingslimieten voor radiogolven. In de landen die de internationale aanbevelingen volgen, liggen de werkelijke emissieniveaus ver onder de grenswaarden en dat zal met de komst van 5G zo blijven.

Sinds de eerste oproep die er meer dan 30 jaar geleden op tot stand kwam, blijft Proximus zijn mobiele netwerk ontwikkelen en verbeteren. In alle stadia van deze ontwikkeling waren – en zijn – de gezondheid en de veiligheid van onze klanten en het brede publiek voor ons een topprioriteit. 

In België leggen de drie gewesten normen op die aanzienlijk strenger zijn dan de internationaal aanbevolen normen, ook al bieden deze laatste al aanzienlijke veiligheidsmarges.

Voorbeeld: vergelijking van maximaal toelaatbare emissieniveaus

Vergelijking van de blootstellingsnormen. Nederland, Duitsland en Frankrijk volgen de internationale aanbeveling. De Vlaamse norm bedraagt 25% van deze aanbeveling en de Brusselse norm 2%. In Wallonië wordt de norm bepaald per antenne per operator en per technologie. Dit komt neer op een lagere limiet dan de Vlaamse norm.

Deze normen werden oorspronkelijk in 1998 gepubliceerd, maar niettemin heeft de ICNIRP in maart 2020 haar aanbevelingen inzake blootstellingslimieten, inclusief alle frequentiebanden die door mobiele netwerken worden gebruikt, opnieuw bevestigd. Dit wil zeggen dat er zelfs na meer dan 20 jaar extra wetenschappelijk onderzoek op dit gebied geen enkel bijkomend negatief effect is aangetoond.

Impact van je mobiele telefoon/aangesloten toestel

Een veelvoorkomend misverstand is dat extra antennes extra straling veroorzaken. In werkelijkheid is het zo dat als je telefoon moeite heeft om de dichtstbijzijnde netwerkantenne te bereiken (bijvoorbeeld als die zich ver van je huis bevindt of als je huis goed geïsoleerd is), je een slechte ontvangst zult hebben. Je gsm of tablet moet dan zijn maximale vermogen gebruiken. Een beter antennebereik optimaliseert de uitwisseling van elektromagnetische golven tussen de antenne en de toestellen.

Wat is de stralingswaarde (SAR of SAT) van je gsm?

De stralingswaarde van een toestel, ook wel SAR- of SAT-waarde (specifieke absorptieratio of specifiek absorptietempo) genoemd, is de meeteenheid voor de hoeveelheid elektromagnetische energie die door het lichaam wordt geabsorbeerd bij gebruik van een draadloos toestel (gsm, tablet, draadloze telefoon, enz.). De maximale toegelaten stralingswaarde in Europa bedraagt 2 Watt/kg.

De SAR-waarde voor een gegeven toestel vind je in onze catalogus met mobiele toestellen. In België zijn er door de gezondheidsautoriteiten vijf SAR-categorieën gedefinieerd:

de stralingswaarde (SAR) van uw gsm

Opmerking: de werkelijke SAR-waarde ligt meestal lager dan de aangegeven maximumwaarde omdat je gsm niet meer energie gebruikt dan nodig is om verbinding te maken met het netwerk. 

Tot op heden is er geen verband aangetoond tussen mobiele toestellen en mogelijke gevolgen voor de gezondheid. Als je uit voorzorg je blootstelling aan elektromagnetische golven of die van je kinderen wilt beperken, kun je kiezen voor een toestel met een lage stralingswaarde (bv. van categorie A of B), een oortje gebruiken bij het bellen of enkel bellen bij goed bereik (bv. als je je in de buurt van een zendmast bevindt).

Alle gsm's die door Proximus worden verkocht, zijn voorzien van een oortje.

Impact van je Mobile Coverage Extender (Pro)

Met een Mobile Coverage Extender (Pro) kan je gsm of tablet gemakkelijker verbinding maken met het mobiele datanetwerk. Je toestel verbruikt dan minder vermogen en veroorzaakt dus minder straling.
De Mobile Coverage Extender (Pro) heeft een zeer laag maximaal vermogen in vergelijking met veel andere elektrische huishoudtoestellen. Hij produceert bijvoorbeeld vijf keer minder vermogen dan een babyfoon.

Niettemin raden we je aan om je Mobile Coverage Extender op minstens een meter afstand te zetten van de plaatsen waar je lange tijd vertoeft.

Het extra vermogen dat je in huis haalt met de Mobile Coverage Extender (Pro) wordt dus ruimschoots gecompenseerd door het lagere vermogen van je gsm of tablet. Als je straling in huis volledig wilt vermijden, kun je je vaste lijn gebruiken om te bellen en kiezen voor een oplossing met een ethernetkabel voor je internet.

Tips en tricks om blootstelling aan wifi- of mobiele golven te beperken

Hoewel Proximus alle nodige voorzorgen neemt en ervoor zorgt dat het voor al zijn sites de EMV-normen naleeft, zijn er ook specifieke acties die je zelf kunt ondernemen om je blootstelling nog verder te beperken. Hieronder vind je enkele tips:

De blootstelling neemt zeer snel af met de afstand, dus:

  • Kweek met je smartphone de juiste reflexen aan: wanneer je een gesprek voert, kun je de luidsprekermodus of oortjes gebruiken in plaats van je toestel tegen je oor te houden. Wanneer je je verplaatst, kun je je smartphone in een tas stoppen in plaats van in een kledingstuk. Eenvoudig, niet?
  • Zoek een geschikte plaats voor je b-box, Wi-Fi Booster, Wi-Fi Extender of draadloze telefoon: op een centrale plaats in huis en op meer dan een meter afstand van waar je lange tijd vertoeft: bed, bureau, fauteuil, ...
  • In tegenstelling tot wat je misschien denkt, heeft je toestel bij een goede ontvangst van wifi of 4G minder straling nodig om zich te verbinden met het netwerk. Anders gezegd: hoe meer verbindingsbalkjes op je toestel, hoe kleiner de blootstelling. Zo zit dat!
  • Indien nodig helpen de Mobile Coverage Extender en de Wi-Fi Booster je binnenshuis aan een goed mobiel en wifibereik.
  • Geef de voorkeur aan toestellen die te koop zijn op proximus.be. Ze hebben een goede SAR-waarde. Daar zorgen we voor!
  • Als je op reis gaat (trein, auto), probeert je smartphone onderweg verbinding te maken met antennes. Op zich is dit geen probleem. Als je vooraf echter zoveel mogelijk inhoud (films, muziek) downloadt, moet je toestel hiervoor minder inspanning doen. Handig, goed voor je portemonnee en bovendien spaar je zo je batterij!
  • Je smartphone houdt ook van rust: wanneer je hem niet nodig hebt, kun je hem uitschakelen of in vliegtuigmodus zetten. Doe dit zeker 's nachts als je hem op je nachtkastje legt. Wist je trouwens dat het goed is een smartphone regelmatig te herstarten?

Meer informatie?

Onafhankelijk wetenschappelijk orgaan

ICNIRP: RF EMF guidelines

ICNIRP: mobiele toestellen

Wereldgezondheidsorganisatie

WHO: Electromagnetic fields

Regionale informatie

Vlaanderen: Departement Omgeving, Straling: zendantennes, wifi, gsm...

Wallonië: ISSeP (Institut Scientifique de Service Public) Champs électromagnétiques

Brussel: Leefmilieu Brussel Golven en antennes

Andere informatiebronnen :

Agoria: 5G-brochure

Agoria: 5G en gezondheid

GSMA: 5G-brochure .pdf

Test-Aankoop: 5G-dossier